Selçuk Temelatan Yazdı: Direk Obelisk Tipi Mezar Taşları
DİREK ÖBELİSK TİPİ MEZAR TAŞLARI
***
Yurdun farklı bölgelerinde yaptığım saha çalışmalarında bir sembolün birbirinden farklı iki unsurda ne anlama geldiğini çok kısa açıklamaya çalışacağım.
Resmin sol tarafında görülen Öbeliks mezar taşı müslüman mezarlıklarında görülür.Bu tip taşlara Bosna-Hersekte de rastlanır. Yurdun çeşitli mezarlıklarında daha çok Balkanlardan göç eden kişilerin mezarlarında rastlanır.
Sağ tarafta ise Musevi, Avdeti, Masonların da mezar taşlarında kullandığı yine aynı sembol Öbeliks mezar taşı.
***
Bosna-Hersek’te Osmanlı hâkimiyetinden önce “steçak” adı verilen mezar taşları Kullanılmaktaydı. İslamiyet bölgede yayılmaya başlayınca Müslümanlar için de mezar taşları üretilmiş ve bunlara “nişan” adı verilmiştir.
[Bana göre bunların genel şekillerinin stela, obelisk ve sarıklı nişanlar olarak tasnif etmek daha doğru olur]
*Stelalar daha çok iki, bazen de üç taraflı çatı şeklinde biten geniş taş tahtası şeklindedir. Daha çok üst kısımları alt kısımlarından daha geniştir, ancak tersi de mevcuttur.
* Direkler ise, üst tarafta piramit şeklini alan, yarım küre ile biten veya sarıkla biten ve üstünde sivri uç (mücevez) bulunan dönen boyun şeklini alan dört taraflı prizma şeklinde taşlardır ve birbirine yakın genişlik ve kalınlığındadır. Piramit ve yarım küreli direklerin genelde görece uzun oldukları için onları obelisk diye adlandırmaktayız. ”
***
Yahudiler eski Mısır kökenli obelisk sütunlarını mezarlarında sembolik olarak kullanırlar. Mezarlarını obeliks taşlar üzerine inşa ettirirler, bunların nedeni Obeliks’in Kabala tezahüründe bir anlamının olmasıdır. Bu anlam onlara ayriyetten eski mısırda köle kaldıkları dönemdeki dayanışmayı ve gücü de hatırlatmaktadır.”
Kaynak: Selçuk Temelatan
- Vatandaş ETUS’tan şikâyetçi - Nisan 5, 2025
- Prof.Dr. Soner Duman Yazdı: Kalbinde Asla İnsanlara Karşı Kötülük Barndırmamak - Nisan 5, 2025
- Filistin Alimler Heyeti Başkanından Türklere Bir Mesaj Var - Nisan 5, 2025